نه برای مرگ دوعا، بلکه برای قربانیان بالقوه ای که اکنون و در همین زمان حاضر که با خیال راحت مشغول خواندن این متن هستید، در حال شکنجه و رنج دیدن هستند.

اینها قربانی چه هستند؟ دعا را نزدیکترین افراد به او قربانی دیدگاه و جهان­ بینی خود کرده ­اند. دیدگاه دوئالیستی و تقسیم جهان به نیروهای خیر و شر باعث انگیختن جنگ می­شود. کسانی که دعا رابه قتل رسانده ­اند مطمئن بودند که کار خیری انجام می­دهند.

شامگاه روز دوشنبه 7 آوریل در برنامه "میزگردی با شما" در صدای آمریکا که به مناسبت نفی خشونت علیه زنان بود مسئله خشونت علیه زنان مطرح شد. در همان هنگام هم در شبکه تلویزیونی کردی نوروز با حضور وزیر فرهنگ و مسئول وزارت کشور در امور حکومت اقلیم کردستان و نیز جلیل عباسی روزنامه ­نگار کرد برنامه ­ای به مناسبت سالگرد قتل دعا برگزار شد. یکی از سؤالاتی که مطرح شد این بود که آیا فرهنگ ما (فرهنگ کردی) ذاتاً خشونت ­زاست یا این را از سایر فرهنگها به عاریت گرفته است؟ پاسخی که آقای کاکه ­ای به این سؤال دادند این بود که فرهنگ عرب غیر مسلمان در فرهنگهای دیگری نظیر فرهنگ کردی نفوذ کرده، وگرنه در آئینهای گذشته کردی که زرتشتی بوده است از این خشونت اثری نیست.

خشونت پدیده­ ای اجتماعی است که بر اثر احساس ناکامی و نیز در کنار آن احساس برحق بودن رخ می­دهد. اینکه یک فرهنگ ذاتاً خشونتگراست یا نه اصلاً سؤال نیست که کسی بخواهد به آن پاسخ دهد. دعا قربانی نگرشی بود که این نوع تقسم ­بندیها را انجام داده و جهان را بین دو قطب شر و خیر تقسم کرده است.

ما باید بیاموزیم که هیچ فرهنگی هیچ ذاتی ندارد. ما باید واقع­نگری را بیاموزیم. اینکه 2000 سال پیش اجداد ما چکونه زندگی می­کردند تأثیری در زندگی امروزه ما ندارد. علاوه براین تمام فرهنگها بخاطر شرایط سخت گذشته حتماً مقداری خشونت را با خود حمل کرده ­اند. اگر امروزه ما در خاورمیانه با خشونتهای زیادی مواجه هستیم به دلیل عدم رشد و بلوغ فرهنگی ما و همچنان تقسیم کردن جهان بین عرب قبل از اسلام و عرب بعد از اسلام، فرهنگ قدیمی کردی و فرهنگ جدید کردی و نیز بین خیر و شر است.

بیائید به مناسبت سالگرد این قربانی با خود بیاندیشیم که آیا به واقع برای زیستن باید جهان را اینگونه شقه شقه کرد؟ آیا راهی دیگر برای نگریستن به دنیای پیرامون فراتر از نگرشهای دوگانه­ای که خیر-شر فقط یکی از آنها و به زعم من پدر همه آنهاست نداریم.

از یاد نبریم که دعا قربانی اطمینان عده­ای از نزدیکان و عزیزانش بود که می ­پنداشتند بر حق بوده و دعای بیچاره برخطاست.

سیاره صلح